Dòng Máu Trắng

Dòng Máu Trắng

Không ai đặt câu hỏi cho mình và tác giả văn chương mình đang đọc: Trong hoàn cảnh nào họ dựng hoặc kể một truyện ngắn hay tiểu thuyết; mà thường thán phục hoặc cảm mến niềm đam mê viết, hoặc có thể sâu xa hơn là tự chọn sứ mệnh sống để dựng lên hoặc kể lại bằng ngôn ngữ văn bản. Toni Morrison, người đoạt giải Nobel năm 1993, đã nói về sức mạnh của ngôn ngữ trong việc áp bức hoặc giải phóng; ý tưởng rằng "Chúng ta chết, đó có thể là ý nghĩa của cuộc sống. Nhưng chúng ta sử dụng ngôn ngữ. Đó có thể là thước đo cuộc sống của chúng ta."

Đọc truyện ngắn của Tiếng Vinh, cây bút sinh năm 1986, người đọc có thể kết nối với phong cách lời thoại Đa Tầng Đồng Hiện (Simultaneity), với nhiều sự kiện diễn ra ở các cảnh đời, địa điểm khác nhau nhưng được kể đan xen trong cùng một truyện. Tốc độ bút pháp lời thoại đơn tuyến rồi chuyển đa tuyến được tác giả dùng để dẫn dắt nhiều lớp ý nghĩa cốt truyện; so với cách dựng, kể chuyện hiện thực phổ biến thì tác giả đã tạo hiệu ứng khác lạ, nhằm mời gọi độc giả sự chú tâm để khám phá cốt truyện, độc giả sẽ tìm thấy - mỗi nhân vật đại diện cho một thế giới quan, một triết lý sống riêng biệt trong tính kịch, bi, hài của truyện và cao hơn là trong cái xã hội mà cả người đọc và tác giả đều muốn tìm thấy, giữ lấy giá trị cuộc sống đồng thời cũng đánh mất, vứt bỏ chính các giá trị mà vốn họ thuộc về.

Đây là cách kể truyện, dựng truyện tác giả chọn để chính mình không sa đà sập bẫy vào lối viết truyện: biết hết, định đoạt được hết số phận và câu chuyện. Tác giả tôn trọng các nhân vật đang tự định đoạt số phận và tư tưởng của mình trên văn bản truyện.

Có một thời, một thời ở đây gần như là toàn thời, dư luận ca ngợi ngôn ngữ văn chương là thứ ngôn ngữ thượng tôn duy mỹ. Chủ nghĩa duy mỹ ngôn ngữ về cả hình thức lẫn nội dung gần như tự nó đã bỏ quên, thậm chí vứt bỏ ngôn ngữ thường dùng hàng ngày từ đa diện các góc cuộc sống - xã hội. Tác giả Tiếng Vinh không chủ ý từ chối ngôn ngữ duy mỹ, bởi vì thế hệ người Việt ngày nay sở hữu tiếng Việt không còn để làm đẹp hoặc sâu sắc mà vốn để làm rõ, dễ hiểu trong không gian giao tiếp thực dụng. Nói cách khác với vốn ngôn ngữ thông dụng đơn giản trên một văn bản văn chương, tác giả đối diện với thử thách khó hơn bội phần để truyền tải nội dung mà bản thân ngôn từ, nhịp điệu, cấu trúc câu, ngôn từ hình ảnh để thành tổng thể một tác phẩm nghệ thuật dựng truyện ngắn.

Chào đón các truyện ngắn của tác già trong tập truyện đầu tay có chủ đề chung: Dòng Máu Trắng, không chỉ để chào đón một tác giả mà chính là cùng với tác giả bước vào, khám phá, chia sẻ với không gian sinh ngữ văn chương nơi mỗi người trẻ giữ một mảng trong tổng thể sinh ngữ văn chương hiện đại, để giao tiếp thấu hiểu giữa tác giả và độc giả. Nếu muốn tìm kiếm giá trị văn chương duy mỹ trong tập truyện này thì hẳn chính sinh ngữ văn chương không son phấn, kiểu cách, xa hoa mà tác giả chọn đã là cái đẹp gần gũi chân thật, cũng là giá trị đẹp nhất của các nhân vật trong cấu trúc diễn biến về hoàn cảnh số phận con người trong từng truyện ngắn, ngay trong bức tranh, sân khấu thời đại thế hệ 8X của tác giả Tiếng Vinh, và cả các thế hệ tiếp liên đang có, luôn có sinh ngữ văn chương của họ và muốn lên tiếng, nghe thấy, chào đón để viết và sống bằng chính sinh ngữ văn chương hiện đại của họ.