Lời Ru Trăng Non
Miền Tây của tỉnh Thừa Thiên Huế (nay là thành phố Huế) là nơi cư ngụ lâu đời của đồng bào các dân tộc thiểu số, chủ yếu là Tà Ôi – Pa Cô. Dân số khoảng hơn 5 vạn người, sống chủ yếu bằng nghề nông và một số ít sản xuất kinh doanh nhỏ lẻ. Nơi ấy là căn cứ địa cách mạng thời kháng chiến chống Mỹ, cứu nước khiến rất nhiều người trong cuộc xúc động dâng trào vì sự tàn khốc, ác liệt, hy sinh mất mát quá lớn khi nhắc đến. Đó là huyện A Lưới.
Đã có một số công trình nghiên cứu về A Lưới nói chung, về lịch sử A Lưới nói riêng, như: Lịch sử Đảng bộ tỉnh Thừa Thiên Huế (trong đó có A Lưới), Lịch sử Đảng bộ huyện A Lưới, Lịch sử Đảng bộ các xã A Ngo, Hương Nguyên, Hồng Kim, A Roàng... hay những công trình văn hoá dân gian của các nhà nghiên cứu: Trần Lộc, Trần Hoàng, Triều Nguyên, Kê Sửu, Trần Nguyễn Khánh Phong,... Thế nhưng, văn chương nói chung, thể loại tiểu thuyết nói riêng thì tác phẩm Lời ru trăng non của tác giả Kê Sửu (Nguyễn Thị Sửu) lần đầu tiên được công bố.
Lời ru trăng non được tác giả xây dựng theo thể loại tiểu thuyết lịch sử chương hồi với hệ thống nhân vật đồ sộ và nhiều sự kiện lịch sử quan trọng diễn ra từ những năm 1950 đến 1975 của thế kỷ XX. Bằng nghệ thuật trần thuật, đối thoại, độc thoại qua hai nhân vật chính (Kê Doải và Côn Bông), tác phẩm đã lột tả một bức tranh cuộc sống vùng miền núi biên giới ở phía Tây còn nặng hủ tục lạc hậu; đồng thời chứng kiến cảnh huống mị dân, o ép, dân, tra tấn tàn bạo của quân xâm lược, người miền núi đã giác ngộ cách mạng, theo Đảng, Bác Hồ đứng lên đấu tranh giành thắng lợi, giải phóng quê hương. Cùng với nghệ thuật tả thực những sự kiện lịch sử, nhân vật lịch sử, biến cố lịch sử, tác phẩm sử dụng nghệ thuật hư cấu nhằm điểm tô sâu sắc hình tượng nhân vật chính và những tình tiết tăng gia sản xuất, họp hành, huấn luyện du kích, thử thách giữa cán bộ miền xuôi và tộc trưởng miền ngược, cuộc chạy trốn khỏi trại tập trung của Mỹ-ngụy. Càng đọc độc giả càng cuốn vào những câu chuyện bi hùng được xếp chồng, nối tiếp nhau. Sau những bão tố của cuộc chiến, quãng đời của họ là hạnh phúc lứa đôi, gia đình và lớn lao hơn cả là hòa bình thống nhất non sông gấm vóc Việt Nam.
