Khi còn nhỏ, đứa trẻ nào cũng mong mình lớn thật nhanh để bước ra ngoài thế giới rộng lớn. Thế nhưng, khi đã là người trưởng thành trong guồng quay vô tận của cuộc đời, con người ta lại thèm một vé đi về tuổi thơ, thèm được đắm mình vào những khoảng trời bình yên để tìm lại những rung cảm nguyên sơ nhất. Cuốn sách “Nơi tụi nhỏ giấu mùa hè” của tác giả Đoàn Quang chính là một chiếc vé đầy diệu kỳ đưa bạn đọc trở về tuổi thơ vô tư, hồn nhiên. Bằng văn phong Nam Bộ mộc mạc, hóm hỉnh và chan chứa tình cảm, tác phẩm đã nhẹ nhàng dắt tay người đọc trở về với miền ký ức trong trẻo, nơi Xóm Cồn Mít thanh bình vẫy gọi.
Thế giới tuổi thơ trong tác phẩm hiện lên rực rỡ và sống động qua không gian xóm Cồn Mít ven sông, một vùng quê tĩnh lặng với cây me già che mát, những con đường đất đỏ quen thuộc và những cánh diều chao nghiêng giữa vòm trời xanh thẳm. Ở xóm nhỏ ấy, tác giả đã khắc họa nên một “đội quân” vô cùng đáng yêu và gần gũi. Đó là Tí, cậu bé hiếu động, tuy ghét ăn rau nhưng lại biết thương nội, thương ba má theo cách rất riêng. Đó là Bầu, thằng bạn ham ăn nhất xóm, vô tư, vui tính nhưng vô cùng trân trọng tình bạn. Rồi cô bạn Nhi học giỏi, chu đáo và dịu dàng, luôn quan tâm đến bạn bè, cả những người dân đáng yêu chân thật nơi Xóm Cồn Mít… đó là những mảnh ghép ngây thơ đong đầy sự sẻ chia. Ngoài ra, không thể không nhắc đến hai thành viên bốn chân đặc biệt: chú chó chân què Lulu và cô mèo Mía, những người bạn đồng hành trung thành, góp phần làm nên bức tranh tuổi thơ thêm phần trọn vẹn.
Không chọn khai thác những điều đao to búa lớn, Đoàn Quang nhặt nhạnh từng khoảnh khắc giản dị nhất của đời thường để gửi gắm những bài học sâu sắc về tình người. Tình yêu thương gia đình được thể hiện qua sự kiên nhẫn của nội trong “Chén canh của Nội” hay sự vun vén thầm lặng qua “Chiếc áo cũ của Nội”. Sự thấu hiểu của con trẻ trước những hy sinh của cha mẹ cũng hiện lên thật xúc động qua “Đôi tay của má” và “Ba không đi họp phụ huynh”. Những câu chuyện mộc mạc giản dị ấy khiến người đọc xót xa để rồi vỡ òa nhận ra: người lớn đôi khi bận rộn hay nghiêm khắc không phải vì vô tình, mà vì họ đang âm thầm gánh vác cả gia đình trên vai.
Bên cạnh tình thân, tình bạn và lòng tử tế giữa người với người cũng được nâng niu nhẹ nhàng. Qua những mẩu chuyện như “Đôi dép đứt quai” hay “Chiếc diều của thằng Bầu”, tình bạn trong sáng hiện lên đầy xúc động. Sự sẻ chia giữa tụi nhỏ không xuất phát từ lòng thương hại mà đến từ lòng trắc ẩn tự nhiên, luôn biết giữ trọn sự tự trọng cho bạn mình. Hay hình ảnh ông Sáu chèo đò trong “Chiếc lồng đèn của ông Sáu” lại gợi lên sự ấm áp của tình xóm giềng nồng hậu, nơi những người già luôn dành trọn tình thương chở che cho lớp trẻ thơ.
Gấp lại những trang sách cuối cùng của Đoàn Quang, lòng người đọc như lắng đọng một cảm giác nhẹ nhõm và bình yên lạ kỳ. “Nơi tụi nhỏ giấu mùa hè” không chỉ viết cho thiếu nhi, mà còn là món quà đầy hoài niệm dành cho những ai đã từng trải qua một thời niên thiếu. Tác phẩm giống như một chiếc hộp thiếc chôn dưới gốc cây me già, cất giữ tất cả những kỷ niệm nguyên sơ, trong trẻo nhất. Để rồi qua đó, mỗi chúng ta nhận ra rằng, mùa hè rực rỡ ấy chưa từng rời xa, nó vẫn luôn ở đó, vẹn nguyên trong ký ức và tâm hồn của mỗi người.
